Etmenin
genel özellikleri :
Phytophthora
cactorum (Lebert & Cohn) J. Schröt fungal etmen olup, hastalık
bazı yıllar uygun koşullarda çok ciddi problemlere neden olabilir. Hastalık
etmeni diğer bir çok bitkide olduğu çilek bitkisinin kök, gövde, stolon
ve meyveleri hastalandırmaktadır. Hastalık etmeni nemli ve yaklaşık
16 ile 26
°C
arasındaki sıcaklıklarda iyi gelişmektedir. Koşullar uygun olduğunda
bir kaç gün içerisinde büyük kayıplara neden olacak şekilde hızla ilerler.
Fungal etmen toprakta bulunur ve toprak ile temas eden meyveleri infekte
etmektedir. Hastalık etmeninin biyolojisi diğer
Phytophthora spp.
türlerine benzemektedir.
Daha geniş bilgi almak için aşağıdaki etmenlerden yardım alınabilir.
-
Phytophthora sp.
- Phytophthora parasitica
-
Phytophthora fragariae
- P. citricola Sawada
- P. citrophthora (R.E. Sm. & E.H. Sm.) Leonian
- P. megasperma Drechs.(associated Calif. only)
Belirtileri:
Olgunlaşmamış
meyveler üzerinde sert kalan kahverengi ya da koyu kahverengi lekeler
görülmektedir. Bu lekeler tüm meyveyi kaplayacak şekilde hızala ilerler.
Meyvelerin iç ve dış kısımları yapısal olarak koyu ve derimsi bir yapıya
dönüşür. Olgun meyveler ise yumuşak ve mat leylak ya da pempe bir renk
alır veya normal rengini koruyabilir. Meyveler kesilerek açıldığında,
çoğunlukla keskin ve acı bir koku etrafa yayılır. Meyvenin tatı ise
tamamen acıya dönmektedir. Meyvelerin iletim demeti sistemleri ise koyu
bir renk almıştır. Koşullar hastalık etmeni için uygun ise veyainfekteli
meyveler plastik bir torba içerisine yerleştirildiğinde beyaz pamukumsu
bir gelişme meyveler üzerinde gelişir.
Mücadelesi:
Kültürel
Mücadele:
1. Dayanıklı
çeşitler terçih edilmeli ve hastalıktan ari sertifikalı bitkiler şaşırtılmalı.
2. Hastalık
etmeni toprak ile temas eden meyvelerde ya da sulama suyu ile şıcrayan
bulaşık topraklar ile teası sonucu hastalık oluşmaktadır. Bundan dolayı
malçlama yapılara meyvelerin toprak ile teması engellenebilir.
3. Toprak
inokulum kaynağı olduğu için, toprak işleme işlerine büyük ölçüde dikkat
edilmeli.
4. Toprak ısısının ani düşüşlerini engellemek için, sık sulama
yapılmalı, fakat su bikimi engellenmeli.
5.
Bulaşık alanlarda hasta bitkiler sökülerek yok edilmelidir.
6. Sıcak Bölgelerde solarizasyon etkili bir kontrol yöntemidir.
7. Ürün rotasyonu yapılabilir (yonca ya da buğdaygiller tercih
edilebilir).
8. Nitrojen gübrelerinin optimal seviyede kullanımı hastalık
şiddetini azaltmaktadır.
9. Gelişme sezonunda sulamında kontrollü yapılması hastalığı
şiddetini azaltabilir.
10. Hastalığın ortaya çıktığı bölgelerde mümkün mertebe çilek yetiştiriciliğinden
kaçınılmalı.
11. Mısır gibi bitkilerde yapılan yeşil gübre uygulamaları hastalığı
baskı altında tutabilir.
Kimyasal
Mücadele:
Zirai Mücadele Teknik Talimatlarına göre tavsiye edilen kimyasal ilaçlar
aşağıdaki tabloda verilmektedir. Toprak fümigasyonu ya da ilaçlaması
öenerilmektedir.
| Kullanılan
Kimyasal İlaçlar (Fungisid) |
Kullanım
Miktarı
(100 Litre) |
| Bakır
Oksiklorid WP 50% |
300
g/fide |
| Bordo
Bulamacı SIVI Oksiklorid WP 50% |
500+1000
g/fide |
| Captan
WP 50% |
300
g |
| Captan
+
PCNB TOZ 10+10% |
40
g/m2 toprak |
| Formaldehit
EM 400 g/l |
4
lt(150 cc/m2) toprak |
| Hymexazol
SC 360 g/l |
150
cc |
| Mancozeb
WP 80% |
200
g |
| Maneb
WP 80% |
200
g |
| Methyl
Bromide GAZ 98% |
60
g/m2 toprak |
| PCNB
TOZ 18% |
35
g/m2 toprak |
| Propineb
WP 70% |
250
g fide |
| Thiram
WP 80% |
200
g/100 kg tohum |
| Tolclofos
Methyl WP 80% |
100
g |