Etmenin
genel özellikleri :
Aspergillus niger
van Tiegh,
toprak ve ürün artıklarında görülen fungal bir etmen meyve ve sebze
bitkilerinin büyük bir kısmını etkilemektedir. Fungal etmen aynı zamanda
tohum kökenli de olabilir. Bitki materyalleri uzun periyodlar yaklaşık
2-3 gün havasız ve yüksek nem ihtiva eden depolarda muhafa edilirse,
zarar çok şiddetli olabilir. Hastalık etmeni depolarda direkt olarak
temas yolu ile olabileceği gibi mekanik ve hava akımları ile de sağlıklı
bitkileri bulaştırabilir. Yüksek sıcaklıklar fungal etmenin gelişmesi
için uygundur, gelişme 35 °C de en yüksek seviyede ve
13 °C de ise en düşük seviyede olmaktadır. Sporlar %80-86 gibi
yüksek bir nisbi nemde çimlenmektedir. Siyah çürüklük yurdumuzda soğan,
sarımsak, incir ve turunçgil meyvelerinde görülmektedir. Hastalık etmeninin
konidium (spor ve spor taşıyıcı organları) siyah rengli olmasından dolayı,
etmen siyah görünüşlüdür. Hastalık etmeni saprofit ve zayıf bir patojendir.
Olgunlaşmamış ve çatlamış meyvelerde hastalık oluşturmaktadır. Portakal
ya da incir de hastalık yaralanmış ve çatlamış meyvelerde görülmektedir.
Soğanlarda ise hastalık yaralı olanlarda hızlı gelişmekte, ama bunlarda
yaralanma olmadan da kabuklar altında hastalık gelişmektedir.
Belirtileri:
Çilek bitkilerindeki belirtiler diğer bitkilerde ki belirtilerine
benzerdir. Yaralanmış ya da zayıf meyveler uygun olmayan koşullarda
hastalık görülebilir. Bu ana hastalık belirtisi hastalık sporlarının
varlığından kaynaklanmakta ve etkilenen meyveler üzerinde fungal etmenin
siyah spor ve spor taşıcılarını görmek mümkündür. İnfeksiyon meyvelerde
içeri doğru ilerler ve fungal etmenin ürettiği bazı enzimler meyveler
yumuşayabilir ve akıntılara sebep olabilir.
Mücadelesi:
Kültürel
Mücadele:
1.
Hastalık etmeni depolarda ciddi problemlere
neden olduğundan depo sıcaklıklarının ve neminin iyi ayarlamalı ve havalandırmaya
önem verilmeli.
2. Hasattan hemen sonra soğanları hızlı ve iyi bir şekilde kurumaları
sağlanmalı.
3. Tüm işleme esnasında soğanların yaralanma ve ezilmemesine
dikkat edilmeli.
Kimyasal Mücadele:
Zirai kimyasal ilaç
olarak
koruyucu fungisitler (Chlorothalonil, Mancozeb ve Maneb) ya da diğer
hastalıklar için yapılan mücadele yeterli olmaktadır.